|
Türk aydınlanması ve düşün hayatının önde gelen
isimlerinden Celâl Nuri İleri, elinizdeki kitapta "devlet," "meclis,"
"millet" ve "milliyet" kavramlarını, tarihî gelişim süreçleriyle
birlikte ele alıyor. Celal Nuri, imparatorlukların yıkıldığı ve
devrimlerle ulus-devletlerin ortaya çıktığı tarihî süreçte yaptığı
gözlemleri dile getirmekte ve söz konusu kavramları tenkid ve tahlil
etmektedir. Roma, Bizans, İslam (Arap) Hilafeti, Britanya ve Osmanlı
imparatorluklarına değinerek insanlığın çağlar boyunca devlet kurma ve
uygarlaşma aşamalarını açıklamakta, ilâhi ve beşeri dinlerin bu
süreçteki tarihî rolleriyle, din-devlet-insan üçgenindeki ilişkileri
değerlendirmektedir. Avrupa uluslarının ve Osmanlı İmparatorluğu
özelinde, özellikle Türklerde ulus-devlet ve milletleşme olgusu, devlet
mefhumu modernleşme süreçleriyle birlikte ele alınmakta, Türk Devriminin
devlet ve millet teorilerinin açılımı yapılarak bu teorilerin evrensel
ve milli kaynakları değerlendirilmektedir. Batılılaşma hareketinin öncü
savunucularından Celâl Nuri'nin bu eserinde, Türk modernleşmesi ve
Batılılaşması ile Türkiye Cumhuriyeti’nin doğuşu ve niteliği, tarihî ve
çağdaş gelişmelerle mukayeseli bir surette açıklanmaktadır. |